Clinical applications

Next Generation DNA Sequencing: impact on clinical care and society
Clinical implications

Genomen en exomen in het onderzoek en
de diagnose van zeldzame ziekten
prof. dr. Joris Veltman

Ouders met een verstandelijk gehandicapt kind willen graag weten hoe groot de kans is dat een volgend kind eenzelfde afwijking heeft. Veltman liet op de FederaDag zien hoe het genonderzoek wordt aangepakt.

Eerst het fenotype
Bij het Schinzel-Giedion syndroom is eerst op fenotype geselecteerd, en daarna gezocht naar het gen waarin de afwijking zit. Van de vier gevallen bleek de afwijking één keer ‘de novo’ te zijn. ‘De novo’ betekent dat de mutatie nieuw ontstaan is in de patiënt, en nog niet bij een van de ouders aanwezig was.

Grootscheeps exoomsequencing
Sinds 2011 heeft Veltman grootscheeps gezocht naar genafwijkingen bij geestelijke handicaps, bewegingsstoornissen, blindheid, doofheid en metabole ziekten. Een genafwijking werd bij blindheid bij 52% van de patiënten gevonden, bij doofheid bij 44%.

Bij 53 patiënten met een verstandelijke handicap (op een totaal van 100 onderzochte patiënten) werden met exoomsequencing 79 nieuwe mutaties gevonden (De Ligt et al. 2012).

De novomutaties spelen behalve bij verstandelijke handicaps ook een grote rol bij autisme en schizofrenie (Veltman 2012).

Genoom interpreteren
Tot nu toe is vooral geanalyseerd met exoomsequencing. De volgende stap is het genoom. Daarbij zal tegelijk de uitdaging verschuiven van het identificeren van variaties naar het interpreteren ervan.

Quantumsprong in de kankertherapie

René Bernards voorziet een grote verandering in het kankeronderzoek. Er kan met veel minder proefpersonen in een trial worden volstaan dan voorheen en de succespercentages zullen hoger zijn...meer

 

 

Veltman DNA sequencing verstandelijk gehandicapt

Prof. dr. Joris Veltman
(UMC St Radboud, Nijmegen)
Genomes and exomes first in rare disease research and diagnostics

 

Genotype-gestuurde kankertherapie, een quantumsprong vooruit in de kankertherapie
dr. René Bernards

Op het moment worden de meeste kanker-behandelingen gekozen op basis van het orgaan waarin de tumor zit. Bernards: “Het principe is de kanker te doden, helaas vaak net voordat we de patiënt doden.”

Gen laat veelvormigheid zien
Op weg naar de toekomst worden reeds enige jaren genafwijkingen bepaald. En dan blijkt bijvoorbeeld niet-kleincellig longcarcinoom geen eenvormige ziekte. Men vindt mutaties in genen, zoals voor KRAS en EGFR, maar bij de helft van de patiënten kan men nog niet achterhalen of de persoon een mutatie heeft, en zo ja, welke.

Elk anti-kankermiddel een eigen mutatie
Een volgende stap is uit te zoeken welk anti-kankermiddel bij welke mutatie werkzaam is. De eerste succesvolle matches zijn gevonden. Het is bijvoorbeeld gelukt voor een EGFR-mutatie bij een melanoompatiënt. Het anti-kankermiddel bleek op de korte termijn zeer goed de tumorgroei te remmen. Helaas kwam het melanoom terug. Waarna de zoektocht doorging. Met een slim celonderzoek werd bekeken via welke sluipweg de tumor doorgroeide. Tegen de verwachting in zat die aan het begin van de pathway. Een BRAF-inhibitor, die aan het begin van het pad ingrijpt, bleek effectief.

Kankeronderzoek goedkoper
Bernards voorziet een grote verandering in het kankeronderzoek. Er kan met veel minder proefpersonen in een trial worden volstaan dan voorheen en de succespercentages zullen hoger zijn. Daarom verwacht Bernards dat dit kankeronderzoek goedkoper zal zijn dan de grote onderzoeken zonder gepersonaliseerde behandeling. Verder kan de huidige behandeling goedkoper worden, want op het moment blijkt bij circa 75 procent van de patiënten het medicijn niet werkzaam. Wanneer van tevoren bekend is bij welke patiënten een medicijn niet werkt, kunnen dus aanzienlijke besparingen worden bereikt.

Centre for Personalized Cancer Treatment,
een initiatief van NKI-AvL-ziekenhuis, ErasmusMC-Daniel den Hoed Oncologisch Centrum en UMC Utrecht,
om DNA-gericht kankeronderzoek te doen en daarmee een gepersonaliseerde kankerbehandeling te bevorderen.

René Bernards kreeg in 2013 de Prijs Akademiehoogleraren van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen KNAW 6 mei 2013
Hij was te gast in De Wereld Draait Door op 7 mei 2013
 

 

Rene Bernards kanker dna sequencing

Dr. René Bernards
(NKI-AVL, Amsterdam)

Genotype-directed cancer therapy a quantum leap forward in cancer therapy

Go to top